Mongoolse krijgers aan onze oostgrens

Zuid-Limburg heeft allerlei buitenlandse invallen gekend: van Romeinen, Vikingen, Spanjaarden, Staatse troepen tot Fransen.

Sigebert I, koning van Austrasië

Het had niet veel gescheeld of ons gebied was ook onder de voet gelopen door de Avaren, een steppevolk uit Centraal-Azië. Zuid-Limburg maakte in de 6^e eeuw deel uit van Austrasië: een gebied ten zuiden van de Rijn dat bestond uit een stuk Z-Nederland/ België/ NW-Duitsland en N-Frankrijk. Sigebert I was er koning van 561 tot 575 en Austrasië grensde in deze periode in het oosten aan Thüringen waar de Avaren heersten.

We mogen hem dankbaar zijn want hij versloeg de oprukkende Avaren in 562.

Austrasië is groen, rechtsboven Thüringen

Hij liet een kapel bouwen op het graf van zijn gevallen soldaten, La Chapelle de la Tombe (kapel van het graf) in Bombaye, bij Visé. Dat staat tenminste op een bordje bij de kapel vermeld. Ook staat er dat de slag tegen de Avaren in de Maasvlakte plaatsvond. Erg waarschijnlijk is dat niet: dan zouden de Avaren wel erg ver Austrasië zijn binnengetrokken.

De Avaren zijn bijna helemaal in de vergetelheid geraakt. Zij waren verwant aan hun voorgangers de Hunnen (dat volk dat door Attila de Hun werd geleid).

Hunnen vallen Rome binnen

In een paar jaar legden zij meer dan 5000 km af van Mongolië tot de Kaukasus en vandaar tot Hongarije. Dit is de snelste lange-afstandsmigratie bekend uit de menselijke geschiedenis van voor de moderne vervoersmiddelen. Zij vestigden een rijk, een khanaat, in Centraal-Europa dat Hongarije, stukken Roemenië/ Bulgarije/ Balkan en Oost-Oostenrijk bevatte. En dat 250 jaar standhield. Het nomadenvolk werd sedentair en veranderde in een volk van boeren. Wel bleven ze zich bezighouden met het fokken van paarden.

Mongoolse ruiter

Het ruiterbloed bleef immers door hun aderen stromen. Het waren dan ook de Avaren die de stijgbeugel uitvonden. Karel de Grote heeft een einde gemaakt aan de Avaarse staat niet in de laatste plaats vanwege de berg schatten die de Avaren verzameld hadden: de Byzantijnen moesten tributen aan hen betalen en rooftochten hadden ook het nodige opgeleverd.

Overwinning van Karel de Grote op de Avaren – Albrecht Altdorfer

Deze schatten werden bewaard in de Avaarse ‘ring’, een paleizencomplex omgeven door een verdedigingswal. Toen Karel de paleizen had laten innemen waren er 15 karren nodig om de kostbaarheden te vervoeren. Hij gebruikte alle goud om het muntstelsel opnieuw in te voeren in West-Europa. En hij zou zelfs de paltskapel in Aken (de Dom) van het buitgemaakte geld gebouwd hebben. De Engelse koning en de paus zouden delen van de buit als geschenk gekregen hebben. Ook in de graven van de Avaarse elite, gevonden in de moderne tijd, is heel veel goud aangetroffen.

Avaarse schat in het Met in New York

De Avarenkapel in Bombaye staat er nog steeds, althans een latere versie. In 1645 ging de kapel als kluizenaarswoning dienen. Zij werd een pelgrimsplek: pelgrims kwamen er hulp vragen bij allerlei kwalen, vooral bij koorts. Misschien wel bij goudkoorts (waar Karel de Grote last van had). In Zuid-Limburg is er (naar mijn weten) niks dat naar de Avaren verwijst. De Hunnenweg in Maastricht komt nog een beetje in de buurt.