Het einde van het dino-tijdperk is te zien in de Geulhemmerberg

Een tijd geleden is de film Jurassic World Rebirth uitgebracht waarin de Mosasaurus een prominente rol speelt. Wonderbaarlijk blijft het idee dat we in Zuid-Limburg rondlopen in een gebied waar in het Krijttijdperk dit reusachtige reptiel rondzwom in lagunes.

Mosasaurus

Het relatief plotselinge einde van de dino’s en van het Krijttijdperk 66 miljoen jaar geleden door een meteorietinslag in Midden-Amerika is al net zo moeilijk voor te stellen. Toch is er in Zuid-Limburg een tastbaar bewijs te vinden van de wereldwijde effecten van deze meteorietinslag: in de vorm van een lichtergekleurde streep, een sedimentlaag in een mergelwand diep in de Geulhemmerberg. Deze streep geeft de overgang aan van het Krijt naar de periode van het Paleogeen: de Krijt-Paleogeengrens. De inslag van de reusachtige meteoriet veroorzaakte een massa-uitsterving: bijna alle dieren en planten stierven uit. Op sommige plekken in de wereld is nog iridium te vinden in de KP-grens, afkomstig van de ingeslagen meteoriet.

De inslag van de meteoriet in Midden-Amerika

Maar nergens ter wereld is deze grens zo duidelijk zichtbaar als in de Geulhemmergroeve. Onder geologen wereldwijd is de plek bekend: op de site van forbes.com valt de KP-grens in Geulhem binnen de top-13 van meest bijzondere geologische plekken ter wereld (‘13 geological wonders of the natural world’ door Trevor Nace). In 1992 werd de KP-grens in de Geulhemmerberg ontdekt. De fascinatie voor de lokale grotten en fossielen begon al veel eerder. De eigenaar van het uit 1911 daterende hotel Berg en Dal aan de voet van de Geulhemmerberg, Anton (Teuntje) Heuts, was een fanatiek fossielenverzamelaar. Naast zijn werk in het hotel was hij ook berggids en blokbreker. In een grotwoning tegenover het hotel had hij een fossielenmuseum ingericht.

Hotel Berg en Dal in Geulhem

Als blokbreker zat Anton in een gunstige positie als het om fossielen ging: door zijn collega’s werd hij als eerste bij een nieuwe vondst gehaald. Zo kocht hij een skelet van een zeedier gevonden in de Barakkenberg en bracht het per kruiwagen naar zijn fossielenmuseum. Anton verhandelde fossielen en maakte graag gebruik van zijn fossielenkennis in zijn hotel. Dat werd een ontmoetingsplaats voor blokbrekers, berglopers, onderzoekers, filmmakers, schrijvers en fossielenverzamelaars. De Hagenees Willy Verster, als kind een van de regelmatige hotelgasten, schreef later talloze artikelen en boeken over de Zuid-Limburgse mergelgroeven.

Blokbreker bij de ingang van de Geulhemmergroeve

Zijn kennis Thei Neutelings kwam met zijn gezin regelmatig op vakantie in hotel Berg en Dal in de jaren dertig. Neutelings had de Liga-fabrieken opgezet die kinderbiscuits maakten. Hij raakte verzot op Geulhem, kocht het perceel ‘Koningsstoel’ naast hotel Berg en Dal en bouwde er een vakantiehuis uit Limburgse bouwmaterialen. Er kwamen zelfs glas-in-lood-ramen in, gemaakt in een Meerssens atelier. is te Neutelings was een actieve persoon die op zijn 75ste nog filosofie ging studeren. Hij studeerde af op zijn 81ste en overleed bijna 102 jaar oud.